eziliw
Qaraqalpaqsha (kaa)
[redaktorlaw]
Qaraqalpaqsha (kaa)Morfologiyalıq hám sintaksislik qásiyetleri
[redaktorlaw]feyil, ez-il-iw
Leksikalıq mánileri
[redaktorlaw]1. Maydalanıw, untalanıw, qıyqımlanıw,
shılpárshe bolıw, untaqlanıw, bólekleniw. • Palwannıń súyeklerine shekem ezilip ketedi (qq.x.e.). ... ol da mılja- mılja bolıp ezilip atır (J.Aymurzaev). Shoqparlar tiyip gellege, ezildi maydan ishinde («Er Ziywar»).
2. Birewdiń qol astında bolıw, qaraslı bolıw, zorlıq kóriw, jábirleniw, awır azapta jasaw. • Ezildi xalıq ján-jaqgan, Kóp qıyınlıq bolǵan eken
(Berdaq). Danalardıń danası, Jer júzinde ezilgenlerdiń panası (Á.Shamuratov). Xalıq ushın bir jaqtı kún bolmadı, El ezilip ash-jalańash zarladı (M.Dáribaev).
Tul boyı eziliw — jenshiliw, awır tartıw, majırası shıǵıw, untaǵı shıǵıw. • Zildey adam kókirek awızına minip otırǵan soń ońsın ba, tula boyı ezilip qalıptı (Ó.Xojaniyazov).
Júrek eziliw — kapashılık kóriw, qıyınshılıq kóriw, azap kóriw. • Ot ishinde órtengendey namısı, Qorlanǵanday jas juregi ezilip (I.YUsupov).
Bawır eziliw — qıynalıw, azaplanıw, qapalanıw. • Ata dediń, pútkil kewlim buzıldı, Kábap boldı, jandı bawırım ezildi («Máspatsha»).
Derekler
[redaktorlaw]- QARAQALPAQ TILINIŃ TÚSINDIRME SÓZLIGI. Jeti tomlıq, Nókis, «Qaraqalpaqstan» baspası, 2023-jıl.